Je wilt een lamp aandoen en het blijft donker, maar in de keuken draait alles gewoon door. Als een deel van je huis uitvalt (en niet alles), is dat bijna altijd te herleiden naar één van deze drie: een groep die eruit ligt, een aardlekschakelaar die getript is, of een fase die ontbreekt bij een 3-fase aansluiting. Soms is het serieuzer, zoals een losse nul.
Hieronder krijg je een duidelijk overzicht én een veilig stappenplan.
Eerst: snelle veiligheidscheck (belangrijk)
Stop direct met testen als je dit merkt:
-
Brandlucht, rook, knetteren of gezoem uit de meterkast
-
Stopcontacten die warm aanvoelen of verkleurd zijn
-
Lampen die ineens heel fel of juist heel zwak worden (kan losse nul zijn)
✅ Actie: zet de hoofdschakelaar uit en bel een elektricien.
Oorzaak 1: Een groep (automaat/zekering) ligt eruit
Veel huizen zijn zo verdeeld dat één deel (bijvoorbeeld bovenverdieping of een rij stopcontacten) op dezelfde groep zit. Als die automaat uitschakelt, valt in één keer een heel gebied weg.
Hoe je het herkent:
-
Eén automaat staat omlaag of op “0”
-
Het probleem zit in een duidelijk cluster van kamers/stopcontacten
Wat je veilig kunt doen:
-
Zet alles in dat deel uit en trek stekkers eruit (zeker witgoed en keukenapparaten).
-
Zet de groep één keer terug aan.
-
Valt hij direct terug uit? Laat hem uit → grote kans op defect apparaat of kabelprobleem.
Oorzaak 2: Aardlekschakelaar uit → meerdere groepen tegelijk weg
Een aardlek schakelt vaak meerdere groepen tegelijk af. Daardoor valt soms “een halve woning” weg.
Hoe je het herkent:
-
Aardlekschakelaar staat uit (vaak met testknop)
-
Meerdere kamers zijn tegelijk stroomloos
Veilige aanpak:
-
Trek stekkers eruit van apparaten die vaak lekstroom geven: vaatwasser, wasmachine, droger, boiler, buitenstopcontacten/tuinverlichting.
-
Zet aardlek weer aan.
-
Sluit apparaten één voor één weer aan tot je de boosdoener vindt.
Oorzaak 3: 1 fase weg (bij 3-fase aansluiting)
Heb je 3-fase (vaak bij inductie, laadpaal, warmtepomp)? Dan kan het gebeuren dat één fase wegvalt. Resultaat: een deel van de groepen werkt nog, een deel niet.
Typische signalen:
-
“Gekke” verdeling: sommige kamers wel stroom, andere totaal niets
-
Inductie/oven/laadpaal kan storing geven
-
Niet per se een automaat die uit staat
➡️ Dit kan een netprobleem zijn óf een probleem in jouw installatie. Met meten is dit snel duidelijk.
Extra aandacht: losse nul (kan gevaarlijk zijn)
Een losse nul is berucht omdat je rare spanningen kunt krijgen.
Signalen:
-
Knipperende verlichting in meerdere ruimtes
-
Lampen extreem fel/donker
-
Apparaten doen vreemd of vallen uit
✅ Actie: hoofdschakelaar uit en direct laten controleren.
Kort stappenplan: wat kun je nu doen?
-
Check groepenkast: staat groep, aardlek of hoofdschakelaar uit?
-
Ruik/hoor je iets afwijkends? → stop en zet alles uit
-
Stekkers eruit in het uitgevallen deel (start bij witgoed + buiten)
-
Zet groep/aardlek één keer terug
-
Valt het direct weer uit of blijven lampen knipperen? → elektricien inschakelen
Veelgestelde vragen
Kan dit komen door overbelasting?
Ja. Als te veel apparaten tegelijk aan stonden kan een groep eruit klappen. Maar als het steeds dezelfde “kant” is, is faseverdeling of een installatieprobleem vaker de oorzaak.
Netbeheerder of elektricien?
Bij een ontbrekende fase aan de netkant: netbeheerder. Bij groepen/aardlek/verbindingen/losse nul: elektricien.